فراوانی

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

وقوع

شکل 2. توزیع گونه مـورد مطالعه برروی هر یک از متغیرهای زیست جغرافیـایی (خطهای مشکی) میتواند از توزیع مجموعه سلولهای منطقه مورد مطالعه (نوار خاکستری) در خصوص آن متغیر زیست جغرافیایی متفاوت باشد. تفاوت بین میانگین این دو (میانگین توزیع گونه و میانگین منطقه مورد مطالعه) (S ± G) منجربه تعریف حاشیهگرایی میگردد.
همچنین تفـاوت بین انحراف معیار این دو( sS ± sG) بهعنوان تخصصگرایی گونه مورد مطالعه شناخته میشود (18).
میکند. بعد از انتخاب تعداد عامـل مناسـب، بایسـتی الگـوریتممناسب برای محاسبه مطلوبیـت زیسـتگاه اسـتفاده شـود. بـرایمحاسبه مطلوبیت زیستگاه در نرمافزار بـایومپر چهـار الگـوریتممیانه، میـانگین هندسـی فاصـله، میـانگین هارمونیـک فاصـله وحداقل فاصله وجود دارد که هر یک از آنها در شـرایط خاصـیاستفاده میشود. در این پژوهش اعتبار مدلهای تهیه شده با هـریک از الگوریتم های فوق بررسی و بهترین الگوریتم بـر اسـاسشاخص پیوسته بویس انتخاب شد.

تائید اعتبار مدلهای تهیه شده مبتنی بر رویکرد تحلیل عاملی آشیان بوم شناختی
ارزیابی قدرت پیشبینی یک مدل از اهمیت بهسزایی برخـوردار است زیرا به محقق میگوید که تا چه حـد مـی توانـد بـه نتـایج حاصل از مدل اتکا کند و تا چـه حـد نتـایج پـیش بینـی مـ دل بـه واقعیت نزدیک است. روشهای گوناگونی برای نیل به این هـدف توسط محققین مختلف ابداع شده است که از آن جمله میتوان بـه
،(Absolute Validation Index )شــاخص اعتبارســنجی مطلــق
شــاخص اعتبارســنجی تبــاین( Contrast Validation Index)، شــاخص بــویس(Boyce index) و شــاخص پیوســته بــویس(Continuous Boyce index) اشاره کرد (20).

شکل 3. نمودار فراوانی تنظیم شده براساس سطح برای الگوریتم میانگین هندسی (با حدود اعتماد 95 درصد)
برای بررسی اعتبـار مـدلهـای مطلوبیـت زیسـتگاه مبتنـی بـردادههای فقط حضور از نمودار فراوانی تنظیم شده براساس سـطح و نمایه پیوسته بویس استفاده شد. نمایه پیوسـته بـویس بـین 1- و 1+ تغیی ر م یکن د. مق ادیر مثب ت نش اندهن ده ای ن اس ت ک ه پیشبینیهای مدل با توزیـع نقـاط حضـور در مجموعـه دادههـایارزیابی سازگار است. مقادیر نزدیک به صفر نشان میدهد که مدل با یک مدل تصادفی تفاوت ندارد. مقادیر منفـی بیـانگر یـک مـدلاشتباه است( 9). همچنین با تفسـیر نمـودار فراوانـی تنظـیم شـدهبراساس سطح مـی تـوان میـزان صـحت پـیشبینـی هـای مـدل درمطلوبیتهای مختلف را بررسی و بر طبق آن نسبت به طبقهبنـدیمجدد نقشه مطلوبیت زیستگاه اقدام نمود( 7). در ایـن نمـودار کـهنشاندهنده روند تغییرات Fi میباشد، خط قرمز رنگ بـه مـوازاتمحور افقی نشاندهنده میزان Fi برابـر بـا 1 بـه ازای همـه طبقـاتمطلوبیت زیستگاه میباشد. ایـن شـاخص نشـان دهنـده پـیشبینـینمودن تصادفی مدل میباشد. هنگـامی کـه نمـودار فراوانـی تنظـیمشده براساس سطح در زیر این خط شاخص میباشد یعنـی مـدل؛برای مطلوبیتهایی پایینتـر از ایـن خـط شـاخص، از یـک مـدلتصادفی هم بدتر میباشد، بنابراین این بخـش بـهعنـوان زیسـتگاهنامطلوب درنظر گرفته میشود. از آن نقطـه مطلـوبیتی کـه نمـودارفراوانی تنظیم شده براساس سطح، بالاتر از این خط شاخص قـرارمیگیرد بهعنوان زیستگاه مطلوب درنظر گرفته میشود (شکل 3).

نتایج
در نتیجه اجرای ENFA به تعداد متغیرهای بهکار رفتـه در تحلیـل،عامل تولید میشود که اولین عامـل 100% حاشـیه گرایـی گونـه وبخش زیادی از تخصصگرایـی گونـه را توضـیح مـیدهـد ( 19).
بههمین دلیل با انتخاب تعداد کمـی از عامـل هـا بخـش زیـادی ازدادهها توضیح داده میشود. بـا اسـتفاده از روش عصـای شکسـتهمک آرتور که توسط نرمافزار بایومپر محاسـبه مـیگـردد تعـداد 6 عامل انتخاب گردید که 97% دادهها را توضیح میدهد قابل توجـهمیباشد که عامل اول تمام حاشیهگرایی و 56% از تخصـص گرایـی را توضیح میدهد. در جدول 1 ویژگـی هـای مـدل انتخـاب شـدهبـرای گون ه مـورد مطالع ه آورده شـده اس ت. مـاتریس امتی ازات متغیرهای محیط زیستی بهکار رفته در تحلیـل عـاملی آشـیان بـومشناختی برای 6 عامل انتخاب شده توسـط روش عصـای شکسـتهدر جدول 2 آمده است.
با استفاده از نمایه پیوسته بویس، صحت نقشههـای مطلوبیـتزیستگاه ترسیم شده مبتنی بر رویکردهای الگوریتم میانه، میـانگینهندسی و میانگین هارمونیک و حداقل فاصله با یکـد یگر مقایسـهو بهترین الگوریتم انتخاب شد. در جدول 3 میزان نمایه پیوسـتهبویس بهازای الگوریتمهای مختلف مطلوبیت زیستگاه ارائه شده است.
با توجه به جدول 3 مشاهده میشود که الگـور یتم میـ انگین

هندسی بالاترین شاخص پیوسته بویس را بهدست آورده اسـت . بنابراین، مناسـب تـر ین الگـور یتم بـرا ی ایجـاد نقشـه مطلوبیـ ت زیستگاه یوزپلنگ ایرانی در پناهگـاه حیـ ات وحـش دره انج یـ ر ،الگوریتم میانگین هندسی مـ یباشـد. نقشـه مطلوبیـ ت زیسـتگاه
جدول 1. نتایج حاصل از تحلیل عاملی آشیان بوم شناختی یوزپلنگ در پناهگاه حیات وحش دره انجیر
میزان تخصصگرایی توضیح داده شده توسط عاملها%( ) تعداد عامل انتخاب
شده میزان

بردباری میزان
تخصصگرایی میزان
حاشیهگرایی تعداد متغیر بهکار رفتهدر مدل
97 6 0/415 2/391 1/156 13

جدول 2. ماتریس امتیازات تحلیل عاملی انجام شده درباره یوزپلنگ ایرانی در پناهگاه حیات وحش دره انجیر
6 (2%) 5 (4%) 4 (6%) 3 (8%) 2 (21%) 1 (56%) متغیرهای زیست محیطی
0/329 0/129 -0/366 0/249 0/146 -0/149 فاصله از جهتهای شرقی
-0/614 0/468 -0/301 0/063 0/817 -0/193 فاصله از جهتهای شمالی
-0/204 0/111 -0/402 0/085 -0/274 0/059 فاصله از جهتهای غربی
-0/037 0/006 -0/117 -0/151 -0/212 -0/026 فاصله از پاسگاه
-0/389 -0/207 0/302 -0/213 -0/321 -0/423 فاصله از شیبهای 30-10
0/120 -0/282 -0/019 0/06 -0/133 -0/435 فاصله از شیبهای 70-50
0/045 0/077 0/013 -0/042 0/053 -0/707 فاصله از منابع آب
-0/273 0/553 -0/096 0/584 0/049 -0/033 فراوانی جهتهای شمالی
-0/062 -0/111 0/648 0/603 -0/248 -0/051 فراوانی جهتهای جنوبی
0/18 -0/325 0/014 0/09 -0/189 -0/311 درمنه دشتی- قیچ فاصله از تیپ پوشش
0/05 -0/099 0/028 -0/066 -0/288 -0/228 فاصله از تیپ پوشش درمنه دشتی- اشنان
0/196 0/533 -0/062 -0/38 -0/042 0/031 فراوانی شیبهای بیش از 70
-0/432 -0/151 0/275 -0/063 -0/04 0/279 فراوانی شیبهای 50-30

جدول 3. میزان نمایه پیوسته بویس بهازای الگوریتمهای مختلف
انحراف معیار نمایه پیوسته بویس الگوریتم مورد استفاده
0/745 0/135 الگوریتم میانه
0/891 0/182 الگوریتم میانگین هندسی
0/505 0/302 الگوریتم میانگین هارمونیک
0/305 0/258 الگوریتم حداقل فاصله
یوزپلنگ ایرانی براسـاس الگـور یتم هندسـ ی در شـکل 4 آورده شده است.
شکل 3، نمودار فراوانی تنظیم شده براساس سطح را نشـانمیدهد که بـر اسـاس ایـ ن نمـودار، آسـتانه مطلوبیـ ت زیسـتگاهیوزپلنگ ایرانی، مطلوبیت 33 (از 100) میباشد. بـا اسـتفاده ازاین آسـتانه بـه دسـت آمـده نقشـه طبقـات مطلوبیـ ت زیسـتگاهیوزپلنگ ایرانی بـه دسـت آمـد. بـدین منظـور نقشـه مطلوبیـ ت زیستگاه به دو طبقه نامطلوب (بخـش هـا یی کـه مطلو بیـ ت آنهـاکمتر یا مساوی حد آستانه مطلوبیت بود) و مطلوب (بخشهایی که مطلوبیت آنها بیشتر از حد آستانه مطلوبیت بود) تقسیمبنـد ی شد (شکل 5).

بحث و نتیجهگیری
بهمنظور مدلسازی زیستگاه یوزپلنگ ایرانی در پناهگـاه حیـ ات وحـش دره انج ی ر ب ا ب هک ارگیری روشENFA و اس تفاده از نرمافزار Biomapper، مطلوبیت زیستگاه یوزپلنگ محاسبه شـد.
249809-3124174

شکل 4. نقشه مطلوبیت زیستگاه براساس رویکرد تحلیل عاملی آشیان بوم شناختی
از مزایای ایـ ن نـرم افـزار امکـان محاسـبه مـدل هـای مطلوبیـ ت زیستگاه تنها براساس دادههای حضور است و نیازی به دادههای عدم حضور نمیباشد، که این مورد زمـان و بودجـه لازم بـرای جمعآوری اطلاعات را کاهش میدهد. از طرفی گونههایی مثـلیوزپلنگ و پلنگ که امکان مشاهده مستقیم آنها بسیار کم اسـتو بهدست آوردن دادههای عدم حضور واقعی در ایـ ن گونـه هـا بسیار دشوار بوده، اما با اسـتفاده از نما یـ ههـا (ردپـا و سـرگین) میتـوان دادههـای حضـور را بـه دسـت آورد و بـر اسـاس ایـ ن دادههای حضور، نقشه مطلوبیـ ت زیسـتگاه گونـه مـورد نظـر رابهدست آورد.
طبق تحلیل عامل آشیان بوم شناختی (جـدول 2) یوزپلنـگایرانی در پناهگاه حیات وحش دره انجیـ ر منـاطق کوهسـتانی و تپه ماهوری را ترجیح میدهد و شـ یب بـر مطلوب یـ ت زیسـتگاهمیافزاید بهطـور یکـه فراوانـی شـ یبهـا ی بـالا ی 70 (منـاطقصخرهای) عدد مثبت را بهخود گرفته است. همچنـین فاصـله ازشـ یبهـا ی 50 تـا 70 درصـد عـدد منفـی بـه خـود گرفتـه ک هنشاندهنده تمایل یوزپلنگ به زیستگاههای تپه ماهوری میباشد زیرا این تپه ماهورها بهعنوان یک کمینگـاه بـرای یوزپلنـگ بـهمنظور شکار حیات وحش استفاده میشود. این مورد نتیجۀ قابل توجهی است زیرا درگذشته تصـور بـر ایـ ن بـود کـه زیسـتگاهمطلوب یوزپلنگ ایرانی مانند یوزپلنگ آفریقـا یی منـاطق دشـتی است اما نتایج حاصل از این تحقیق که بـا روش انفـا بـهدسـت آمد، ثابت مـ یکنـد کـه زیسـتگاه مطلـوب یوزپلنـگ ایرانـ ی در پناهگ اه حی ات وح ش دره انجی ر، من اطق کوهس تانی و تپ ه ماهوری است.
معمولاً تصور بر آن است که یوزپلنگ آسـیایی هـر جـا کـهآهو زندگی می کنند، دیده میشود (14، 16 و 17)، ولی بهنظـرمیرسد کاهش شدید در تعداد آهوان در ایران باعـث شـده کـهیوزپلنگ ها مجبور به تغییر رژیم غذایی به سمداران کوهسـتانیشده( 12) و بهتبع آن مجبور به تغییر زیستگاه به سـمت نـواحی کوهستانی شوند. مطالعات جدید مؤیـد ایـ ن مطلـب اسـت کـهبرخلاف تصور رایـ ج، طعمـه اصـلی یوزپلنـگ در ایـ ران قـو چ، میش، کل و بز است( 4). بهنظر میرسد یوزپلنگ آسیایی عمدتاً برروی زیستگاههایی با قابلیت بالای گیر انداختن طعمـه تمرکـزکرده که این مورد در دشتهای صاف در کمترین حالـت خـودبوده و وجود عوارض توپوگرافی بیشتر، این امکان را بالا میبرد (13 و 21). اکثر مشاهدات مستقیم یوزپلنـگ از سـال 1380 تـا
1387 نیز در مناطق کوهستانی پناهگاه حیاتوحـش دره انجیـ ر میباشد( 2). نتایج تحقیـ ق موجـود ن یـ ز نشـان دهنـده وابسـتگی

326262-3342182

شکل 5. نقشه طبقهبندی زیستگاه براساس رویکرد تحلیل عاملی آشیان بوم شناختی

یوزپلنگ به مناطق تپه ماهوری و کوهستانی است.
طبق نتایج تحقیق (جدول 2) جهـت هـا ی شـمال ی بیشـتر ین تأثیر را در مطلوبیت زیسـتگاه یوزپلنـگ ایرانـ ی دارد و آن هـمبهخاطر تابش کمتر آفتاب و رطوبت نسـبی بیشـتر و در نها یـت سرسبزی بیشتر در طول سال میشود که منجربه تجمـع حیـ ات وحش از جمله قوچ، میش، کـل و بـز بـه عنـوان طعمـه اصـلی یوزپلنگ( 4) دراین ناحیه میشود (عـدد منفـی بـرا ی فاصـله از دامنههای شمالی). همچنین متغیر فاصله از منابع آب بهخصوص چشــمههــای دائمــی در حضــور یوزپلنــگ ایرانــی بــهدلیــل تجمع حیات وحش در اطراف آن، تاثیر به سـزایی در مطلوبیـ ت زیستگاه یوزپلنگ دارد (عدد منفی برای متغ یـر فاصـله از منـابعآب (جدول 2)).
مطالعۀ صحرایی بـا روش مشـاهده مسـتق یم یوزپلنـگ هـا ی دارای گردنبند رادیـ ویی در سـاو انهـای پـارک ملـ ی کراگـر درآفریقای جنوبی و مرور مقالات مربوط به زیستگاههـا ی سـاوان ی یوزپلنگ نشان میدهد که انتخـاب ز یسـتگاه بسـته بـه ترکیـ ب طعمه، پوشش گیاهی در دسترس و حضور گونههـای رقیـ ب و مزاحم است( 23).
بهعلت اینکه مطالعات بوم شناختی در مورد یوزپلنـگ اکثـراً در پارک ملی سرنگیتی در شرق آفریقا انجام شـ ده اسـت و ن یـ ز راهبرد شکار یوزپلنگ، اینگونه بهنظر میرسد که مناطق دشـت ی و هموار را ترجیح میدهد حال آنکه در منـاطق دارا ی درختچـهو بوتهزار هم زندگی میکند. بـا وجـود اینکـه پوشـش گیـ اهی وبوتهزارها سرعت یوزپلنگ را کاهش میدهـد ولـی کمـ ینگـاهمناسبی برای یوزپلنگ بهحساب مـ یآینـد. یوزپلنـگ بـا منـاطقدارای پوشش گیاهی نیز سازگار اسـت و فقـط یـ ک شـکارچ ی موفق در دشتهای باز نیست( 23).
یوزپلنــگ ایرانــی در پناهگــاه حیــات وحــش دره انجیــر به تیپ پوشش گیاهی درمنـه دشـتی- قـ یچ متمایـ ل مـیباشـند (عدد منفی برای فاصله از این تیپ پوشش گیاهی نشـان دهنـ ده تمایل گونه برای جذب به این منابع بـه عنـوا ن کمـ ینگـاه بـرای شکار میباشد (جدول 2)).
ویژگی حاشیهگرایی کل (Marginality) برای گونه یوزپلنگ 15/1 محاسبه شد که نشان میدهد که زیستگاه یوزپلنگ ایرانـ ی به مقدار کمی متفاوت از شرایط میانگین زیستگاه است. در واقع اگر عدد حاشیهگرایی بیشتر از یک باشد حاکی از آن اسـت کـهگونه به زیستن در زیستگاههای حاشیهای تمایـ ل بی شـتری دارد .دامنه تحمل یا بردباری (Tolerance) فاکتوری اسـت کـه نشـان میدهد که گونه نسبت به تغییر شرایط بهینه زیسـتگاه خـود بـه منابع مورد استفاده
چه میزان حساس است. به عبارت دیگر دامنه تحمـل فـاکتوری است که ترجیح گونه را نسبت بـه متغ یرهـا ی محیطـ ی محاسـبهمیکند و بیانگر آن است که گونـه تما یـ ل بـه ز یسـتن در دامنـهباریکی از شرایط دارد یا اینکـه محـدوده وسـیعی شـامل تمـامشرایط منطقه را برمیگزیند (1). مقدار بردبـار ی کـل بـه دسـت آمده برای یوزپلنگ 415/0 است که نشان میدهد کـه یوزپلنـگایرانی نسبت به تغییر شرایط بهینه زیستگاه خود خیلی حسـاس نمیباشد و بردباری نسبتاً خـو بی دارد. مقـدار تخصـص گرایـیگونه نیز برابر با 391/2 میباشد کـه براسـاس نسـبت واریـ انس متغیر محیطی و پراکنش جاندار از نظر آن عامل محیطی محاسبه میشود.
طبق نتایج تحلیـ ل عامـل آشـیان بـوم شـناختی (جـدول 2) یوزپلنگ ایرانی به پاسگاههای محیطبانی تمایل نشان میدهد که این مورد احتمالاً بهخاطر تأسـیس پاسـگاه هـا ی محـ یطبـان ی در زیستگاههای مطلوب طعمههای یوزپلنگ ایرانی بـرا ی حفاظـتاز جمعیت آنها میباشـد. بـا توجـه بـه اینکـه یوزپلنـگ ایرانـ ی گونهای در بحران انقراض است و از طرفی اکثر زیستگاههای آن در ایران تخریب یافته است، و نظر به کمیاب بودن یوزپلنگ در ایران، پیشنهاد میشود به منظور حفاظت مؤثرتر از ایـ ن گونـه وشناخت بهتر از رفتار و ترجیحـات انتخـاب زیسـتگاه آن، مـدلمطلوبیت زیستگاه یوزپلنگ در سایر زیسـتگاه هـا بـا روش انفـامورد بررسی قرار گیرد.
امیدی، م .1387. تجزیه و تحلیل و مدلسازی زیستگاه یوزپلنـگ ایرانـی درپـارک ملـی کـلاه قاضـی اسـتان اصـفهان. پایـان نامـهکارشناسی ارشد رشته علوم محیط زیست- زیستگاهها وتنوع زیستی، دانشگاه علوم تحقیقات تهران.
جورابچیان، ع. ر، م. ص. فرهادی نیا .1387. پروژه حفاظت از یوزپلنگ آسیایی و زیستگاههای مرتبط با آن، گـزارش نهـایی، دفتـرپروژه حفاظت از یوزپلنگ آسیایی، سازمان حفاظت از محیطزیست، تهران ،128 ص.
درویش صفت، ع .1385. اطلس مناطق حفاظت شده ایران (چاپ اول). تهران: انتشارات سازمان حفاظت محیط زیست، 175 ص.
زمانی، ن .1389. بررسی و مقایسه عادات غذایی یوزپلنگ ایرانی در دو پناهگـاه حیـات وحـش نایبنـدان و دره انجیـر اسـتان یـزد،پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.

فراشی، آ.، م. کابلی و ا. مومنی. 1388. مدلسازی مطلوبیت زیستگاه پازن در پارک ملی کلاه قاضی استان اصفهان، با روش ENFA، نشریه محیط زیست طبیعی (مجله منابع طبیعی ایران) 63(1): 73-63.
فلاح باقری، ف. 1386. ارزیابی مطلوبیت زیستگاه قوچ و میش در پارک ملی کلاه قاضـی . پایـان نامـه کارشناسـی ارشـد ، دانشـگاهصنعتی اصفهان.
قندالی، م .1389. مقایسه ارزیابی زیستگاه با استفاده از دو روش مدل های خطی تعمیم یافته و رویکرد تحلیـل عـاملی آشـیان بـومشناختی برای گوسفند وحشی در پارک ملی کویر. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.
مهندسین مشاور جامع ایران. 1388. مطالعات طرح مدیریت پناهگاه حیات وحش دره انجیر و نی باز، گـزارش شـماره 6، معاونـ ت محیط طبیعی و تنوع زیستی. دفتر زیستگاهها و امور مناطق، 183 ص.
Boyce, M. S., P. R. Vernier, S. E. Nielsena and F. K. A. Schmiegelowc. 2002. Evaluating resource selection functions. 157: 281-300.
Caro, T. M. 1994. Cheetahs of the Serengeti Plains. The University of Chicago Press, Chicago, 478 p.
Eaton, R. 1970. The Cheetah: the Biology, Ecology and Behavior of an Endangered Species. Van Nostrand Reinhold Company, New York, 178 p.
Farhadinia, M. 2004. The last stronghold: Cheetah in Iran. 40: 11-14.
Farhadinia, M., A. Jourabchian, M. Eslami, F. Hosseini and B. Nezami. 2008. Is food availability a reliable indicator of cheetah presence in Iran? 49: 14-17.
Firouz, E. 1974. Environment of Iran. National Society of the Conservation of Natural Resources and Human Environment, Tehran, 491 p.
Guisan, A. and N. E. Zimmermann. 2000. Predictive habitat distribution models in ecology 135: 147-186.
Harrison, D. L. and P. J. J. Bates. 1991. Cheetah. in: Mammals of Arabia. Sevenoaks, UK: Harrisson Zoological Museum, 172 p.
Heptner, V. G. and A. A. Sludski. 1992. Mammals of the Soviet Union, Carnivora (Hyenas and Cats), 982 p.
Hirzel, A., J. Hausser, D. Chessel and N. Perrin. 2002. Ecological-niche factor analysis: how to compute habitatsuitability maps without absence data? 83(7): 2027-2036.
Hirzel, A., V. Helfer and F. Metral. 2001. Assessing habitat-suitability models with a virtual species. 145: 111-121.
Hirzel, A., G. Le Lay and V. Helfer. 2006. Evaluating the ability of habitat suitability models to predict species presences. 199: 142-152.
Hunter, L., H. Jowkar, H. Ziaie, G. Schaller, G. Balme, C. Walzer, S. Ostrowski, P. Zahler, N. Robert-Charrue, K. Kashiri and S. Christie. 2007. Conserving the Iranian cheetah in Iran: Launching the first radio-telemetry study. 46: 8-11
IUCN .2006. IUCN Red List of Threatened Species. IUCN, Gland, Switzerland [http://www.redlist.org, accessed 24 September 2008].
Mills, M., L. S. Broomhall and J. T. Toit. 2004. Cheetah () feeding ecology in the Kruger National Park and a comparison across African savanna habitats: is the cheetah only a successful hunter on open grassland plains? 10(3):177-186.
Nowell, K. and P. Jackson. 1996. Wild Cats: Status Survey and Conservation Action Plan. IUCN, Gland, 421 p.

  • 1

پاسخ دهید